Komisja przyjmuje wniosek mający na celu przyspieszenie opracowywania norm i poprawę konkurencyjnośc

Komisja Europejska zaproponowała dziś modernizację europejskiego systemu normalizacji, aby uczynić go szybszym, zwiększyć reprezentację małych i średnich przedsiębiorstw oraz lepiej przygotować się do wspierania strategicznych interesów Unii Europejskiej. Normy mają zasadnicze znaczenie dla funkcjonowania gospodarki UE. Pomagają one zapewnić bezpieczeństwo i interoperacyjność, zapewniają pewność prawa i umożliwiają dostęp do rynku w różnych sektorach, od czystych technologii i baterii po wyroby budowlane, cyberbezpieczeństwo i zaawansowaną produkcję.

Zharmonizowane normy europejskie odgrywają kluczową rolę we wspieraniu przedsiębiorstw w wykazywaniu zgodności z prawodawstwem UE, obniżaniu kosztów oraz zwiększaniu jakości i zaufania konsumentów. Obecny system normalizacji stoi jednak w obliczu wyzwań związanych z nadążaniem za szybkimi innowacjami i rozwojem technologicznym, które wymagają terminowego opracowania norm.

W związku z tym Komisja proponuje przegląd obowiązującego prawodawstwa, aby umożliwić lepsze reagowanie na opracowywanie norm, przy jednoczesnym zachowaniu jego głównych atutów jako partnerstwa publiczno-prywatnego z udziałem europejskich organizacji normalizacyjnych.

Szybszy i bardziej responsywny system

We wniosku wprowadzono jaśniejsze terminy opracowywania norm, o które zwróciła się Komisja, oraz wyjaśniono stosowanie wspólnych specyfikacji jako ukierunkowanego środka awaryjnego.

Komisja proponuje również umożliwienie szerszego stosowania zewnętrznych specyfikacji technicznych na określonych warunkach i przy określonych zabezpieczeniach. Ponadto umożliwiłoby to osiągnięcie wyników pośrednich w celu wsparcia zgodności. Pomogłoby to innowacyjnym rozwiązaniom szybciej dotrzeć na rynek, podczas gdy wciąż opracowywane są pełne standardy. Komisja proponuje również umożliwienie innym organizacjom opracowującym normy wnoszenia wkładu w prace techniczne w przypadku pojawienia się pilnych lub wysoce specjalistycznych potrzeb.

Komisja szacuje, że środki te skróciłyby łącznie średni czas potrzebny na opracowanie normy z sześciu do czterech lat, zwiększając tym samym zdolność Unii do kształtowania normalizacji na całym świecie przy jednoczesnym uproszczeniu dostępu przedsiębiorstw do jednolitego rynku.

Bardziej integracyjny i dostępny system

Wniosek wprowadza przepisy, które wzmacniają obowiązki europejskich i krajowych organizacji normalizacyjnych w celu zapewnienia skutecznego udziału i reprezentacji małych i średnich przedsiębiorstw, społeczeństwa obywatelskiego, środowisk akademickich i organów publicznych w procesie normalizacji. We wniosku wprowadzono również wymogi dotyczące przejrzystości i rozliczalności. Szerszy udział przyczyni się do włączenia szerszego zakresu wiedzy fachowej do procesu normalizacji.

W następstwie niedawnych orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości Komisja proponuje skodyfikowanie tych przepisów w celu zapewnienia swobodnego dostępu do norm opracowanych na mocy prawa UE poprzez utworzenie specjalnych repozytoriów, które ułatwiłyby dostęp do norm przedsiębiorstwom, organom publicznym, społeczeństwu obywatelskiemu i obywatelom.

Silniejszy i bardziej skoordynowany głos Europy na arenie międzynarodowej

Ponieważ normy odgrywają ważną rolę w wprowadzaniu produktów na rynek, jurysdykcje, które inwestują w ustanawianie norm, są bardziej skłonne do przyjęcia swoich norm na poziomie globalnym. Biorąc pod uwagę to znaczenie geopolityczne, wniosek przyczynia się również do ściślejszej koordynacji unijnej w zakresie normalizacji międzynarodowej. Przyczyni się to do bardziej spójnego podejścia, pomagając w propagowaniu interesów europejskich, a jednocześnie pozostając w zgodzie z zasadami WTO.

Komisja proponuje również utworzenie centrum eksperckiego ds. normalizacji europejskiej, aby zapewnić silniejsze sterowanie strategiczne, lepszą koordynację między obszarami polityki oraz ściślejsze dostosowanie prac normalizacyjnych do priorytetów UE.

Kolejne kroki

Proponowane środki zostaną teraz przeanalizowane przez Parlament Europejski i Radę Unii Europejskiej przed ich przyjęciem i wejściem w życie.

Kontekst

Normalizacja europejska od dawna stanowi podstawę jednolitego rynku, pomagając w usuwaniu barier technicznych poprzez zapewnienie wspólnych ram dla produktów i usług w całej Unii.

System ten opiera się obecnie na współpracy między uznanymi europejskimi organizacjami normalizacyjnymi (CEN, CENELEC i ETSI), krajowymi organami normalizacyjnymi, przemysłem, organami publicznymi, przedstawicielami konsumentów, związkami zawodowymi, organizacjami ochrony środowiska i innymi zainteresowanymi stronami.

Obecne ramy normalizacji europejskiej określono w rozporządzeniu (UE) nr 1025/2012 w sprawie normalizacji europejskiej, które ustanawia podstawę prawną opracowywania norm europejskich i norm zharmonizowanych na potrzeby prawodawstwa i polityki Unii.

W ostatnim dziesięcioleciu UE podjęła kroki w celu wzmocnienia tych ram, w tym poprzez strategię normalizacyjną z 2021 r. i ocenę rozporządzenia (UE) nr 1025/2012 z 2025 r.

Dzisiejszy wniosek opiera się na tych pracach poprzez aktualizację zarządzania i narzędzi systemu, tak aby mógł on nadal wspierać innowacje, konkurencyjność i szersze cele polityki Unii w szybko zmieniającym się kontekście gospodarczym i geopolitycznym.