Komisja nakłada na Metę środki tymczasowe, aby zadbać o swobodny dostęp konkurencyjnych asystentów A

Komisja Europejska nakazała Mecie przywrócić bezpłatny dostęp do WhatsAppa dla konkurencyjnych asystentów sztucznej inteligencji (AI) ogólnego przeznaczenia (tzw. chatbotów AI) i utrzymać ten dostęp do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego Komisji. Pozwoli to zapobiec sytuacji, w której działania firmy Meta, które na pierwszy rzut oka naruszają unijne reguły konkurencji, przyniosłyby poważną i nieodwracalną szkodę dla konkurencji na tym rozwijającym się rynku.

W grudniu 2025 r. Komisja wszczęła dochodzenie antymonopolowe w sprawie nowej polityki Mety polegającej na blokowaniu zewnętrznym dostawcom AI dostępu do WhatsAppa. W lutym 2026 r. Komisja wydała pisemne zgłoszenie zastrzeżeń, w którym wstępnie stwierdziła, że konieczne może być zastosowanie środków tymczasowych, aby zapobiec wyrządzeniu poważnej i nieodwracalnej szkody na rynku wskutek zmiany polityki firmy Meta. W kwietniu 2026 r. Komisja przedstawiła w uzupełniającym pisemnym zgłoszeniu zastrzeżeń zamiar nakazania firmie Meta, żeby przywróciła asystentom AI innych dostawców dostęp do WhatsAppa.

Decyzja w sprawie środków tymczasowych

W dzisiejszej decyzji stwierdzono, że środki tymczasowe są uzasadnione, aby zapobiec poważnej i nieodwracalnej szkodzie dla konkurencji na rosnącym rynku asystentów AI ogólnego przeznaczenia. Konkluzja ta opiera się na poniższych ustaleniach.

• Wydaje się, że dzięki aplikacji WhatsApp firma Meta, co najmniej od stycznia 2023 r., zajmuje pozycję dominującą na rynku aplikacji do komunikacji między użytkownikami w całym EOG. 
• Na pierwszy rzut oka Meta nadużyła tej pozycji dominującej, odmawiając konkurencyjnym asystentom AI ogólnego przeznaczenia dostępu do interfejsu programowania aplikacji biznesowych „WhatsApp for Business API”. 15 października 2025 r. Meta wprowadziła nową politykę, zgodnie z którą zewnętrzni asystenci AI ogólnego przeznaczenia nie będą już mieli dostępu do interfejsu WhatsApp for Business API. W rezultacie od tamtej pory na WhatsAppie można korzystać wyłącznie z asystenta AI należącego do Meta, czyli Meta AI. Komisja doszła do wniosku, że na pierwszy rzut oka stanowi to odmowę dostępu do infrastruktury, która została opracowana dla osób trzecich i była dla nich wcześniej dostępna. Po przeanalizowaniu swojej polityki, 4 marca 2026 r. Meta ponownie zezwoliła na korzystanie z WhatsAppa przez zewnętrznych asystentów AI ogólnego przeznaczenia, ale wprowadziła opłatę, która w praktyce wydaje się równoważna poprzedniemu zakazowi dostępu.
• Istnieje pilna potrzeba zapobieżenia ryzyku poważnego naruszenia struktury konkurencji na rozwijającym się rynku asystentów AI ogólnego przeznaczenia. Zmiana polityki Meta grozi zakłóceniem konkurencji w kluczowym dla rozwoju tego rynku momencie, w którym mniejsi gracze i nowi uczestnicy mogą rzucić wyzwanie dużym, ugruntowanym podmiotom.

Dzisiejsza decyzja nakazuje firmie Meta przywrócenie zewnętrznym asystentom AI ogólnego przeznaczenia dostępu do API biznesowego platformy WhatsApp – WhatsApp for Business API – na tych samych warunkach, które obowiązywały przed 15 października 2025 r., gdy taki dostęp był bezpłatny dla wszystkich tego typu asystentów AI. Meta musi utrzymać dostęp na tych warunkach do czasu wydania przez Komisję ostatecznej decyzji w tej sprawie. Jest to konieczne, aby zapewnić skuteczność uprawnień Komisji w zakresie egzekwowania prawa konkurencji, a także każdej ostatecznej decyzji Komisji dotyczącej zgodności z prawem postępowania Mety. Meta musi dostosować się do tych środków w ciągu 5 dni roboczych.

Szczegółowe dochodzenie dotyczące wszystkich aspektów tej sprawy nadal trwa.

Kontekst

Meta, która ma siedzibę w Stanach Zjednoczonych, jest wielonarodową firmą technologiczną. Jej głównymi produktami są sieci społecznościowe, takie jak Facebook i Instagram, oraz aplikacje do komunikacji między użytkownikami, takie jak WhatsApp i Messenger. Meta świadczy również internetowe usługi reklamowe oraz oferuje produkty rzeczywistości wirtualnej i rozszerzonej. Ponadto udostępnia własnego asystenta AI ogólnego przeznaczenia – Meta AI.

Interfejs WhatsApp for Business API to narzędzie, za pomocą którego firmy mogą integrować swoje systemy z WhatsAppem. Firmy, które chcą korzystać z WhatsAppa w celu komunikacji z klientami, podlegają warunkom korzystania z WhatsApp Business i z WhatsApp Business Solution. Przed 15 października 2025 r. warunki te nie przewidywały żadnych ograniczeń dla zewnętrznych asystentów AI ogólnego przeznaczenia.

Art. 102 TFUE i art. 54 Porozumienia EOG zabraniają nadużywania pozycji dominującej, która może wpływać na handel oraz uniemożliwiać lub ograniczać konkurencję na jednolitym rynku. Wprowadzenie w życie postanowień art. 102 TFUE reguluje rozporządzenie (WE) nr 1/2003.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia 1/2003 środki tymczasowe mogą zostać zastosowane, jeżeli na pierwszy rzut oka istnieje naruszenie przepisów prawa konkurencji, a także istnieje pilna potrzeba podjęcia działań ochronnych ze względu na ryzyko poważnej i nieodwracalnej szkody dla konkurencji. Jest to druga decyzja o zastosowaniu środków tymczasowych na mocy rozporządzenia 1/2003. Pierwsza z nich została wydana w 2009 roku w sprawie Broadcom.

Komisja może nałożyć grzywnę na dane przedsiębiorstwo, jeżeli umyślnie lub w wyniku niedbalstwa naruszy ono decyzję nakazującą zastosowanie środków tymczasowych. Grzywna nie może przekroczyć 10 % całkowitego obrotu przedsiębiorstwa uzyskanego w roku obrotowym poprzedzającym naruszenie. W celu wyegzekwowania wykonania decyzji o zastosowaniu środków tymczasowych Komisja może ponadto nałożyć okresowe kary pieniężne nieprzekraczające 5 % średniego dziennego obrotu osiągniętego w roku obrotowym poprzedzającym naruszenie.

Nie ma przewidzianego prawem terminu na zakończenie dochodzenia antymonopolowego. Czas trwania takiego dochodzenia zależy od wielu czynników, m.in. od złożoności sprawy, zakresu współpracy zainteresowanych firm z Komisją oraz od korzystania z prawa stron do obrony.

Więcej informacji można znaleźć na stronie Komisji poświęconej konkurencji, w ogólnodostępnym rejestrze spraw, pod numerem sprawy AT.41034.